صنعت کرونایی، کرونای صنعت، از قطعیت‌ها تا عدم قطعیت‌ها

بسم الله الرحمن الرحیم

صنعت کرونایی، کرونای صنعت از قطعیت تا عدم قطعیت.

چون آخرین جلسه است یک نگاه به مباحث پیشین می‌کنم و جمع بندی می‌کنم تا حدودی آن‌ها را.

یک سری سؤال:

  • چرا کرونا
  • چرا صنعت کرونا
  • چرا کرونای صنعت
  • کدام قطعیت و عدم قطعیت.

چرا کرونا؟

یک نگاه این است که همه دارند از کرونا صحبت می‌کنند و از زاویه دید خود خبری درباره‌ی کرونا می‌دهند. جهان امروز به خاطر شرایط کرونا ملتهب است و منتظر یک خبر خوب برای کرونا هستند. البته داریم کسانی که بی تفاوت هستند.

یک بخش دیگر از دلیل، این تاثیری است که کرونا گذاشته است. امسال حضرت آقا نام سال را جهش گذاشته‌اند با آن تعریف خاصش. حال اگر در این شرایط در مورد کرونا صحبت می‌کنیم یک بحث احساسی نیست.

چرا صنعت کرونا؟

کرونا هم آثار منفی و هم آثار مثبت بر صنعت گذاشته است.

آثار منفی:

  • کاهش هم عرضه و هم تقاضا و ایجاد یک عدم توازنی بین عرضه و تقاضا؛ مثلاً در صنعت شیرینی بسیاری از قنادی‌ها دچار مشکل شده‌اند و به جای آن صنعتی که لوازم قنادی برای خانه را تولید می‌کنند در حال رشد هستند و این عدم توازن در رشد مشکلاتی دارد.
  • کاهش سرمایه گذاری (البته در بعضی موارد دچار رشد هستیم)
  • تعطیلی بنگاه‌ها
  • اثر منفی کرونا بر منابع انسانی (هم کارکنان و هم مشتریان رفتارهای خاصی می‌کنند)

آثار مثبت:

  • گسترش صنایع خانگی
  • امکان گسترش صادرات در برخی از صنعت‌ها مثل چیزی که در کشور ما اتفاق افتاد.
  • شناخته شدن گلوگاه‌ها در بخش سیاست‌گذاری‌های صنعتی
  • تجارت جدید در صنعت به دست آمد و این باعث شد که خلاقیت و نوآوری بالا رفت.
  • تغییر سبک زندگی ایجاد شده باعث تغییر در صنعت و تولید در آینده‌ی طولانی‌تری می‌شود.

کسی که در آینده پژوهی کار می‌کند باید چراغ قوه‌اش را جایی بیندازد که دیگران به آن نگاه نمی‌کنند و سبک زندگی از آن موارد است.

به طور خلاصه کرونا نکات منفی مانند مشکلات روحی و مشکلات دیرینه‌ای که صنعت داشته مانند نقدینگی و تحریم زیاد شده است و در مقابل نکات مثبتی وجود دارد که دیدیم می‌توانیم با خلاقیت و نوآوری و کار جهادی ما را از ناامیدی نجات داد؛ لذا راهبرد اساسی جهش تولید ملی و گردش چرخ اقتصاد علی رغم شرایط کرونایی است. برخی می‌گویند با شرایط امسال آیا می‌شود به جهش تولید رسید که جواب مثبت است.

کرونای صنعتی:

صنعت ما از یک سری دردهای مزمنی رنج می‌برد. وقتی کرونا آمد پزشکان گفتند که به ۸۰ درصد کاری ندارد و ۲۰ درصد دچار علائم می‌شوند و از این ۲۰ درصد یک درصد کمی علائم شدیدی برخوردار می‌شوند. همین اتفاق در صنعت و اقتصاد افتاد البته به صورت کلی؛ یعنی صنایعی که از قبل مشکل داشتند در این قضیه بسیار ضربه می‌خورند؛ مانند صنعت گردشگری و حمل و نقل و زنجیره‌ی تأمین (مجموعه عواملی که از مواد اولیه تا محصول نهایی با هم کار می‌کنند) که این زنجیره در برخی صنایع مانند خودرو ضعیف است. مشکل جدی دیگری که داریم بحث کارگری و حقوق و دستمزد آن‌ها است. البته برخی نگرانی‌هایی که بود با این پویش مؤمنانه درست شد اما اگر حواسمان نباشد کرونای صنعت بسیار سهمگین خواهد بود.

در حوزه‌ی بهره‌وری درصد قابل توجهی از رشد کشور را در برنامه‌های چهارم و پنجم و ششم پیش‌بینی شده است که متأسفانه اکنون متوسط تأثیر بهره‌وری صفر است. این عدم بهره‌وری مانند تب و عفونی است که بر سایر بخش‌ها تأثیر می‌گذارد. منظور ما از کرونای صنعتی این است که صنعتی که از مشکلات زمینه رنج می‌برد باید در مقابل این شرایط باید مواظبت کند. ما نسبت به دیگر کشورها باید استراتژی‌های صنعتی متفاوتی داشته باشیم؛ یعنی این ذهنیت را داشته باشیم که مسائل فرهنگی در صنعت و مرتبط با بهره‌وری را حل کنیم. بخشی از مشکلات مرتبط به ضعف ساختاری ما می‌تواند اثر کرونا را بر ما تشدید کند. مشکلات فناوری مشکل دیگری است که داریم و مشکل دیرینه‌ی ما اتکای به نفت و گاز است که از برکاتی که کرونا داشت این بود که ما به سمت کم کردن اتکا رفتیم.

قطعیت‌ها و عدم قطعیت:

این بحث در آینده پژوهی بسیار مهم است. بحث را سه سطح تقسیم کرده‌ایم. سطح اول برای دانشجویان است. سطح دوم برای صنعتگران است که در آن عدم قطعیت‌ها بیشتر بحث می‌شود. سطح سوم برای سیاست گذاری است که در سؤالی که مطرح شد هم این نکته مورد توجه شده است.

قطعیت: لزوم همزیستی با خانواده‌ی کرونا. به احتمال قطعی برای آن دارو ساخته خواهد شد البته ممکن است دیر یا زود باشد.

عدم قطعیت: ممکن است این ویروس ناگهانی از بین برود یا جهش کند و تمام انگاره‌های ما را عوض کند.

در آینده پژوهی از مجموع این عدم قطعیت‌ها و قطعیت‌ها به سناریوی اجرایی می‌رسیم.

در بحث قطعیت‌ها سه چیز مهم می‌شود:

  • تولید، آموزش و خدمات به سمت مجازی شدن پیش خواهد رفت؛ لذا در مطالعات باید وارد مطالعات فضای مجازی شویم.
  • توجه به بهداشت محیط که به خصوص در صنعت اتفاق می‌افتد. بحث‌های حفاظت صنعتی دچار تغییر خواهد شد.
  • توجه به محیط زیست زیاد می‌شود. زمین در این شرایط دارد نفس می‌کشد و این زنده شدن محیط زیست در صنعت اثر خواهد گذاشت و با واژه‌هایی مانند تولید سبز بیشتر روبه‌رو خواهیم بود.

سخن پایانی:

ما از کرونا داریم لایه‌ی رو و بالایی آن مانند کوه یخ را معمولاً می‌بینم. اگر بیاییم به لایه‌ی پایین‌تر مانند مسئله‌ی سبک زندگی که گفته شد متوجه می‌شویم که این مطلب نیاز به تعمق بیشتری خواهد داشت.

کرونا باعث شروع فصل جدید در صنعت شده است. فصل نوآوری و خلاقیت‌های راهبری و یا رکود و ایستایی تحمیلی یعنی هم می‌شود رو به سوی نوآوری و شکوفایی رفت یا به سمت فشل و ناامیدی خواهیم رفت.

سه نکته‌ای که مغفول مانده است در مسئله‌ی کرونا (پاسخ به سؤال)

  • سبک زندگی و آثاری که در تولید می‌گذارد.
  • تغییری که در فضای مجاز و واقعیت خواهد داد.
  • بحث تجدید پذیری این اتفاق است؛ یعنی این اتفاق ممکن است که در سال‌های بعد اتفاق می‌افتد باید در طراحی‌های خود در بیمارستان و دانشگاه و طراحی ما درباره‌ی خانواده و… بازنگری کنیم.
0
مایل به شنیدن نظرات هستیمx
()
x